Προϋπολογισμός 2025: Υπερκαλύφθηκε ο στόχος με πλεόνασμα €1,175 δισ. – Ποιες φόροι ανέβηκαν και ποιες δαπάνες μειώθηκαν

Κατά το εννιάμηνο Ιανουαρίου – Σεπτεμβρίου 2025, η εκτέλεση του κρατικού προϋπολογισμού στην Ελλάδα παρουσίασε σημαντική υπέρβαση σε σχέση με τους στόχους που είχαν τεθεί. Το πρωτογενές αποτέλεσμα, δηλαδή η διαφορά μεταξύ εσόδων και δαπανών χωρίς την εξυπηρέτηση του χρέους, κατέγραψε υπερπλεόνασμα ύψους 9,449 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον αρχικό στόχο του προϋπολογισμού, ο οποίος ανερχόταν σε 5,209 δισ. ευρώ, και ξεπερνώντας το πρωτογενές πλεόνασμα της αντίστοιχης περιόδου του 2024 (8,735 δισ. ευρώ).

Η υπέρβαση αυτή αποδίδεται κυρίως σε υψηλότερες από τις προβλεπόμενες εισπράξεις φόρων, ενώ οι πληρωμές για το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και τις επιστροφές φόρων εμφανίζουν υστέρηση σε σχέση με τους στόχους. Ειδικά, ο ΦΠΑ και οι Ειδικοί Φόροι Κατανάλωσης κατέγραψαν αυξημένη απόδοση, παρά το γενικότερο περιβάλλον ακρίβειας, γεγονός που αντανακλά τη μεγαλύτερη κατανάλωση σε συγκεκριμένα αγαθά και υπηρεσίες.

Στο ταμειακό επίπεδο, τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 54,661 δισ. ευρώ, υπερβαίνοντας τον στόχο κατά 557 εκατ. ευρώ ή 1%. Εξαιρουμένων ειδικών ποσών που αφορούν σε μεταβιβαστικές πληρωμές προηγούμενων ετών ή ετεροχρονισμένες καταβολές από συμβάσεις παραχώρησης, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε ταμειακή βάση εκτιμάται σε 1,175 δισ. ευρώ.

Συγκεκριμένα, τα έσοδα από τους κύριους φόρους ήταν αυξημένα σε σχέση με τους στόχους:

• ΦΠΑ: 20,378 δισ. ευρώ (+645 εκατ. ευρώ)
• Ειδικοί Φόροι Κατανάλωσης: 5,525 δισ. ευρώ (+102 εκατ. ευρώ)
• Φόροι εισοδήματος: 19,796 δισ. ευρώ (+964 εκατ. ευρώ), με αύξηση κυρίως στους φόρους φυσικών προσώπων (+757 εκατ. ευρώ).

Αντίθετα, οι μεταβιβάσεις και οι δαπάνες του ΠΔΕ ήταν χαμηλότερες από τον στόχο, γεγονός που συνέβαλε περαιτέρω στην υπέρβαση του πρωτογενούς πλεονάσματος. Οι συνολικές δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού διαμορφώθηκαν στα 52,260 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 3,426 δισ. ευρώ σε σχέση με τον προϋπολογισθέντα στόχο. Σημαντικό ρόλο σε αυτή τη μείωση είχαν οι καθυστερήσεις στις μεταβιβαστικές πληρωμές προς ΟΚΑ, φορείς υγείας και εξοπλιστικά προγράμματα.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις δαπάνες για δημόσιες υπηρεσίες και κοινωνικό τομέα, όπως:

• Μεταβιβάσεις προς νοσοκομεία και ΥΠΕ: 952 εκατ. ευρώ
• ΥΚΩ (ηλεκτρική ενέργεια): 400 εκατ. ευρώ
• Προμήθειες υγείας μέσω ΕΚΑΠΥ: 463 εκατ. ευρώ
• Συγκοινωνιακοί φορείς: 282 εκατ. ευρώ
• Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα: 153 εκατ. ευρώ

Στον τομέα των επενδύσεων, οι πληρωμές του ΠΔΕ ανήλθαν στα 8,186 δισ. ευρώ, ελαφρώς χαμηλότερα από τον στόχο, αλλά αυξημένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024 κατά 948 εκατ. ευρώ, ενώ οι δαπάνες του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας έφτασαν τα 2,629 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 240 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο.

Συνοψίζοντας, το εννιάμηνο Ιανουαρίου – Σεπτεμβρίου 2025 χαρακτηρίζεται από ισχυρή υπέρβαση στα έσοδα, κυρίως από φόρους, σχετική συγκράτηση δαπανών, κυρίως λόγω ετεροχρονισμένων πληρωμών, και σημαντική συμβολή σε υψηλό πρωτογενές πλεόνασμα, γεγονός που αποτυπώνει τη θετική δημοσιονομική πορεία της χώρας μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου.