Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θέλει οι κυβερνήσεις της ΕΕ να προσφέρουν στους πολίτες απλούς και διαφανείς ψηφιακούς λογαριασμούς για να επενδύουν τις αποταμιεύσεις τους, καθώς και να αλλάξουν τους φορολογικούς κανόνες ώστε να ενισχυθούν οι επενδύσεις, σύμφωνα με σύσταση που παρουσιάστηκε την Τρίτη.
Πρόκειται για μια υπαρξιακή πρόκληση για την Ένωση, η οποία βλέπει επίπεδα ρεκόρ αποταμιεύσεων στους τραπεζικούς λογαριασμούς των πολιτών, χωρίς όμως να μπορεί να διοχετεύσει αυτά τα κεφάλαια στις επιχειρήσεις της — κάτι που οι παγκόσμιοι ανταγωνιστές της ήδη κάνουν.
«Θέλουμε στην πραγματικότητα να αναπτύξουμε την ευρωπαϊκή οικονομία ώστε να διασφαλίσουμε ότι το κράτος πρόνοιας θα συνεχίσει να λειτουργεί σωστά — αλλά αυτό απαιτεί οικονομική ανάπτυξη», δήλωσε η Επίτροπος Χρηματοπιστωτικών Υπηρεσιών Μαρία Λουίζ Αλμπουκέρκε. Και πρόσθεσε: «Όλα σχετίζονται με την ανάπτυξη, με το να μπορούν όλοι —πολίτες και επιχειρήσεις— σε όλη την Ευρώπη να έχουν τις ίδιες ευκαιρίες. Αυτό είναι το ευρωπαϊκό όνειρο».
Η Επιτροπή συστήνει την εφαρμογή φοροαπαλλαγών και άλλων κινήτρων —τα καλύτερα που επιτρέπουν οι εθνικές νομοθεσίες— για επενδύσεις σε ομόλογα, μετοχές και αμοιβαία κεφάλαια.
Η πρωτοβουλία, θεωρητικά, θα μπορούσε να παρακινήσει τους πολίτες να μεταφέρουν μέρος των καταθέσεών τους από τις τράπεζες σε επενδύσεις με υψηλότερες αποδόσεις μακροπρόθεσμα. Όμως η Επιτροπή έχει περιορισμένες δυνατότητες να υλοποιήσει αυτήν την ιδέα, αφού οι αρμοδιότητες ανήκουν στα κράτη-μέλη. Η Αλμπουκέρκε υπογράμμισε ότι πρόκειται για σχέδιο που δεν μπορεί να επιβληθεί «από πάνω προς τα κάτω», αλλά χρειάζεται συναίνεση όλων των εμπλεκομένων.
Παράλληλα, η Επιτροπή εισηγείται να αποκλειστούν πολύπλοκα ή υπερβολικά ριψοκίνδυνα προϊόντα, όπως τα κρυπτονομίσματα, και να μην υπάρξουν γεωγραφικοί περιορισμοί ή «ευρωπαϊκές προτιμήσεις». Ωστόσο, κυβερνήσεις και επιχειρήσεις εκφράζουν φόβους ότι αμερικανικές χρηματοπιστωτικές εταιρείες θα εκμεταλλευτούν την αλλαγή.
Επενδύσεις, φορολογικά κίνητρα και ο ρόλος της Ευρώπης
Το καλοκαίρι, επτά ευρωπαϊκές χώρες με επικεφαλής τη Γαλλία, εισήγαγαν μια ευρωπαϊκή ετικέτα για επενδυτικά προϊόντα που επενδύουν τουλάχιστον το 70% του χαρτοφυλακίου τους σε ευρωπαϊκές εταιρείες. Ωστόσο, η Αλμπουκέρκε δήλωσε: «Δεν έχουμε καμία απόδειξη ότι αυτό λειτουργεί». Τόνισε ότι καλύτερα αποτελέσματα προκύπτουν από την απουσία γεωγραφικών περιορισμών σε συνδυασμό με ελκυστικά φορολογικά κίνητρα, ώστε οι πολίτες να αποκτούν περισσότερες ευκαιρίες.
Η Επίτροπος αναγνώρισε επίσης ότι οι πολίτες δείχνουν φυσική προτίμηση στις εγχώριες επενδύσεις: «Η διαφοροποίηση είναι σημαντική ως εργαλείο διαχείρισης κινδύνου … αλλά τείνουμε να εμπιστευόμαστε περισσότερο ό,τι γνωρίζουμε, κι αυτό συνήθως είναι ό,τι βρίσκεται πιο κοντά μας».
Κλείνοντας, επεσήμανε ότι και οι ευρωπαϊκές χρηματοπιστωτικές εταιρείες πρέπει να ανταποκριθούν στην πρόκληση, αναπτύσσοντας περισσότερα και ανταγωνιστικά προϊόντα, ώστε να εξασφαλίσουν ότι το όφελος της πρωτοβουλίας θα παραμείνει στην ΕΕ.
