«Η σημερινή συζήτηση στην Ολομέλεια ολοκληρώνει μια μακρά κοινοβουλευτική διαδικασία που διήρκεσε πέντε μήνες και είχε ως αντικείμενο τη λειτουργία του ΟΠΕΚΕΠΕ και τη διαχείριση των κοινοτικών ενισχύσεων στον αγροτικό τομέα. Πρόκειται για ένα ζήτημα ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς αφορά όχι μόνο τη λειτουργία ενός δημόσιου οργανισμού, αλλά και την αξιοπιστία του συστήματος αγροτικών πληρωμών, την εμπιστοσύνη των παραγωγών και τη σωστή διαχείριση ευρωπαϊκών πόρων. Η εμπιστοσύνη αυτή είναι το πιο σημαντικό κεφάλαιο που οφείλουμε να προστατεύσουμε», τόνισε μιλώντας στη Βουλή, επί της συζήτησης για το πόρισμα του ΟΠΕΚΕΠΕ, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστας Τσιάρας.
«Γι’ αυτό και η διερεύνηση που έγινε στη Βουλή ήταν εκτεταμένη και σε βάθος. Η Εξεταστική Επιτροπή λειτούργησε για πέντε μήνες. Πραγματοποιήθηκαν δεκάδες συνεδριάσεις. Καταγράφηκαν περισσότερες από 350 ώρες εργασιών. Εξετάστηκαν 76 μάρτυρες. Κατατέθηκαν χιλιάδες σελίδες εγγράφων. Πρόκειται για μια από τις πιο εκτεταμένες κοινοβουλευτικές διαδικασίες που έχουν γίνει για τη λειτουργία δημόσιου οργανισμού» επεσήμανε ακόμη.
«Γι’ αυτό, όταν ακούω να επαναλαμβάνεται η λέξη “συγκάλυψη”, οφείλω να πω ότι δεν ανταποκρίνεται στα πραγματικά δεδομένα. Η συγκάλυψη έχει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά: περιορισμό της έρευνας, περιορισμό των μαρτύρων, περιορισμό των στοιχείων. Στην περίπτωση της Εξεταστικής Επιτροπής συνέβη ακριβώς το αντίθετο. Εξετάστηκαν δεκάδες πρόσωπα, συγκεντρώθηκε μεγάλος όγκος στοιχείων και αποτυπώθηκαν όλες οι απόψεις. Και αξίζει να σημειωθεί ότι η πλειονότητα των μαρτύρων αφορούσε την περίοδο διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας. Αν λοιπόν υπήρχε πρόθεση συγκάλυψης, δεν θα ανοίγαμε εμείς οι ίδιοι μια τόσο εκτεταμένη διαδικασία διερεύνησης», συνέχισε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης.
“Τα προβλήματα του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν είναι συγκυριακά”
«Η διαδικασία της Εξεταστικής Επιτροπής ανέδειξε κάτι πολύ ουσιαστικό. Ότι τα προβλήματα του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν είναι συγκυριακά. Δεν εμφανίστηκαν ξαφνικά τα τελευταία χρόνια. Αντίθετα, πρόκειται για παθογένειες που έχουν διαμορφωθεί μέσα σε βάθος χρόνου. Αδυναμίες στους ελεγκτικούς μηχανισμούς. Ελλείψεις στις τεχνολογικές υποδομές. Διοικητικές στρεβλώσεις. Καθυστερήσεις σε κρίσιμες μεταρρυθμίσεις, όπως τα διαχειριστικά σχέδια βόσκησης», συμπλήρωσε ο Κώστας Τσιάρας.
«Πρόκειται για ένα σύνθετο θεσμικό πρόβλημα. Και ακριβώς επειδή είναι σύνθετο, δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί με απλοϊκές πολιτικές ερμηνείες. Κι όμως, αυτή ακριβώς είναι η επιλογή που έκανε η αντιπολίτευση. Ο κ. Ανδρουλάκης προσπάθησε να παρουσιάσει το ζήτημα ως μια υπόθεση που περιορίζεται σε συγκεκριμένα πολιτικά πρόσωπα. Αλλά η πραγματικότητα είναι πολύ πιο σύνθετη από αυτή την εικόνα. Και η ευθύνη όλων μας είναι να αντιμετωπίζουμε τα προβλήματα με σοβαρότητα και τεκμηρίωση. Στη διάρκεια της Εξεταστικής Επιτροπής ακούσαμε δεκάδες μάρτυρες και εξετάσαμε έναν τεράστιο όγκο στοιχείων. Και τι προέκυψε τελικά; Ότι δεν υπάρχουν αντικειμενικά αποδεικτικά στοιχεία παράνομης υπουργικής παρέμβασης. Το ίδιο το πόρισμα της Επιτροπής καταγράφει ότι δεν στοιχειοθετείται η αντικειμενική ή υποκειμενική υπόσταση των κατηγοριών που διατυπώθηκαν» τόνισε στη συνέχεια.
«Αντίθετα, ακούσαμε μαρτυρίες που επιβεβαίωσαν ότι η λεγόμενη «τεχνική λύση» ήταν μια πρακτική γνωστή στο σύστημα των αγροτικών ενισχύσεων. Ο πρώην Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης του ΣΥΡΙΖΑ, κ. Αραχωβίτης, κατέθεσε ότι εφαρμοζόταν σε συνεννόηση με τις ευρωπαϊκές αρχές και ελεγχόταν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Άλλοι μάρτυρες αναγνώρισαν ότι ήταν αναγκαία για να πληρωθούν οι κτηνοτρόφοι στο πλαίσιο της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής. Και όμως σήμερα επιχειρείται να παρουσιαστεί αυτή η διαχρονική πρακτική ως δήθεν ποινική ευθύνη συγκεκριμένων υπουργών», συμπλήρωσε σε άλλο σημείο.
“Θεσμικό πρόβλημα που απαιτεί λύσεις”
«Επιτρέψτε μου τώρα να σταθώ στο πιο ουσιαστικό ζήτημα. Στο τι κάνουμε από εδώ και πέρα. Η κυβέρνηση δεν αντιμετώπισε το θέμα του ΟΠΕΚΕΠΕ ως μια συγκυριακή πολιτική κρίση. Το αντιμετώπισε ως ένα θεσμικό πρόβλημα που απαιτεί λύσεις. Με την ανάληψη των καθηκόντων μου τον Ιούνιο του 2024 έλαβα μια σαφή εντολή από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη: να εξετάσω σε βάθος τη λειτουργία του Οργανισμού και να προχωρήσουμε στις απαραίτητες διορθωτικές παρεμβάσεις. Δεν επιλέξαμε τον εύκολο δρόμο της αποσιώπησης. Επιλέξαμε τον δύσκολο δρόμο της μεταρρύθμισης. Για αυτό προχώρησε η κατάρτιση ενός ολοκληρωμένου σχεδίου δράσης για την αναδιοργάνωση του ΟΠΕΚΕΠΕ. Ένα σχέδιο που περιλαμβάνει: βελτίωση των ελεγκτικών διαδικασιών, ενίσχυση των διασταυρωτικών ελέγχων, διορθωτικές παρεμβάσεις στις διαδικασίες πληρωμών, και πλήρη συμμόρφωση με τις παρατηρήσεις των ευρωπαϊκών αρχών», υποστήριξε ο κ. Τσιάρας.
Σύμφωνα με τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης «ενισχύθηκαν οι διαδικασίες ελέγχου για τον εντοπισμό περιπτώσεων που δεν πληρούν τις νόμιμες προϋποθέσεις. Υποθέσεις που παρουσίαζαν ενδείξεις παρατυπιών διαβιβάστηκαν στη Δικαιοσύνη. Προωθήθηκαν επίσης πρωτοβουλίες για την αναβάθμιση των πληροφοριακών συστημάτων και την ενίσχυση των μηχανισμών εσωτερικού ελέγχου. Και προχωρήσαμε σε θεσμικές παρεμβάσεις που στοχεύουν στην αποκατάσταση της αξιοπιστίας του συστήματος πληρωμών, με την μεταφορά του Οργανισμού στην ΑΑΔΕ».
«Κι αυτό διότι, το πραγματικό διακύβευμα είναι να διασφαλίσουμε ότι κάθε ευρώ ευρωπαϊκής ενίσχυσης φτάνει στους πραγματικούς παραγωγούς. Κλείνοντας, θέλω να κάνω μια σύντομη αναφορά και σε ένα ευρύτερο θεσμικό ζήτημα. Η εμπειρία των τελευταίων ετών δείχνει ότι η ποινική διερεύνηση πολιτικών προσώπων συχνά μετατρέπεται σε πεδίο έντονης κομματικής αντιπαράθεσης μέσα στη Βουλή. Αυτό δεν βοηθά ούτε τη Δικαιοσύνη ούτε την εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς. Για αυτό και ήδη με πρόταση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στο πλαίσιο της επόμενης συνταγματικής αναθεώρησης εξετάζεται η τροποποίηση του άρθρου 86 του Συντάγματος, ώστε τέτοιες υποθέσεις να αντιμετωπίζονται με ενισχυμένο ρόλο της Δικαιοσύνης. Γιατί τελικά το ζητούμενο δεν είναι να πολλαπλασιάζονται οι εξεταστικές επιτροπές, αλλά να υπάρχει αποτέλεσμα. Και κυρίως να προστατεύεται το δημόσιο συμφέρον και οι άνθρωποι της ελληνικής υπαίθρου που περιμένουν ένα αξιόπιστο και δίκαιο σύστημα στήριξης», κατέληξε ο Κώστας Τσιάρας.
