Στα 8,006 δισ. ευρώ ανήλθε το πρωτογενές πλεόνασμα κεντρικής κυβέρνησης του 2025 (σε ταμειακή βάση) υπερβαίνοντας τον στόχο των 5,327 δισ. ευρώ κατά σχεδόν 2,7 δισ. ευρώ.
Μετατρέποντας έτσι το προβλεπόμενο έλλειμμα των 2,586 δισ. ευρώ σε οριακό πλεόνασμα 17 εκατ. ευρώ.
Στοιχεία για πρωτογενές πλεόνασμα
Καθοριστικό ρόλο έπαιξε η θετική πορεία των φορολογικών εσόδων έως και τον Δεκέμβριο, τα οποία διαμορφώθηκαν στα 71,97 δισ. σε δωδεκάμηνη βάση, αυξημένα κατά 451 εκατ. ευρώ ή 0,6% σε σχέση με τον στόχο. Ωστόσο, οι συνολικές καθαρές εισπράξεις υπολείπονταν λόγω ΠΔΕ και χρονικών μετατοπίσεων.
Στο σκέλος των δαπανών, οι πληρωμές περιορίστηκαν στα 76,92 δισ. ευρώ, χαμηλότερα κατά 3,524 δισ. ευρώ ή περίπου 4,4% έναντι των προβλέψεων, στοιχείο που εξηγεί γιατί το πρωτογενές αποτέλεσμα του 2025 κινήθηκε σημαντικά υψηλότερα από τον αρχικό στόχο.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού, τα οποία έδωσε στη δημοσιότητα το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για την περίοδο του Ιανουαρίου – Δεκεμβρίου 2025, παρουσιάζεται πλεόνασμα στο ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού ύψους 17 εκατ. ευρώ αντί για έλλειμμα 2,586 δισ. ευρώ, που είναι ο στόχος που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2026, έναντι πλεονάσματος 369 εκατ. ευρώ που είχε καταγραφεί την αντίστοιχη περίοδο του 2024.
Προϋπολογισμός: Πρωτογενές πλεόνασμα 12,7 δισ. στο 11μηνο -Υπεραπόδοση στις εισπράξεις φόρων και τον Νοέμβριο
Το πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 8,006 δισ. ευρώ, έναντι πρόβλεψης για πρωτογενές πλεόνασμα 5,327 δισ. ευρώ στην εισηγητική έκθεση του νέου προϋπολογισμού για το 2026, αλλά και πρωτογενούς πλεονάσματος 8,698 δισ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2024.
Ωστόσο, ποσό ύψους 1,930 δισ. ευρώ αφορά σε υποεκτέλεση και ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών σε φορείς γενικής κυβέρνησης και ταμειακών πληρωμών εξοπλιστικών προγραμμάτων, που δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους. Εξαιρώντας αυτό το ποσό, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα κεντρικής κυβέρνησης (σε τροποποιημένη ταμειακή βάση) έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, εκτιμάται σε 749 εκατ. ευρώ.
Επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπρόσθετα, τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.
Τα έσοδα από τη σύμβαση της Εγνατίας Οδού
Στην ανακοίνωσή του το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών επισημαίνει ότι στα έσοδα μηνός Δεκεμβρίου 2025 είχε προβλεφθεί η ταμειακή είσπραξη ποσού 1,3 δισ. ευρώ που αφορούσε τη Σύμβαση Παραχώρησης Υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των τριών (3) κάθετων οδικών αξόνων της, για 35 χρόνια, που όμως δεν έχει δημοσιονομική επίπτωση για το έτος 2025. Η δημοσιονομική επίπτωση (κατά ESA) της ανωτέρω συναλλαγής ξεκινά από το έτος 2026 και εφεξής, με εκτιμώμενο ποσό 38,6 εκατ. ευρώ κατ’ έτος.
Πράγματι, κατά τον μήνα Δεκέμβριο 2025 ολοκληρώθηκε η Σύμβαση Παραχώρησης, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 5260/2025 (Α’ 229). Το τίμημα της συναλλαγής καθορίστηκε στο ποσό των 1.275 εκατ. ευρώ και υπόκειται σε ΦΠΑ 24%, ήτοι 306 εκατ. ευρώ, ποσό το οποίο θα επιστραφεί στον παραχωρησιούχο.
Έτσι, στις 31/12/2025 αποδόθηκε στον Ειδικό Λογαριασμό Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους το ποσό των 759 εκατ. ευρώ που προέκυψε μετά από παρακράτηση:
- ποσού 306 εκατ. ευρώ που αφορά τον ΦΠΑ, το οποίο αποδόθηκε στα κρατικά (φορολογικά) έσοδα εντός του Ιανουαρίου 2026,
- ποσού 180 εκατ. ευρώ που σύμφωνα με τη σύμβαση παραχώρησης θα διατεθεί για τoν εκσυγχρονισμό των σηράγγων, και
- ποσού 30 εκατ. ευρώ προκειμένου να πραγματοποιηθεί η εκκαθάριση των εξόδων της συναλλαγής (αμοιβή 0,5% Ε.Ε.ΣΥ.Π., και λοιπά έξοδα που αφορούν την συναλλαγή). Τυχόν υπόλοιπο από τα 30 εκατ. ευρώ, που θα προκύψει μετά την εκκαθάριση, θα αποδοθεί στο Ελληνικό Δημόσιο.
Τα έσοδα στο δωδεκάμηνο
Την περίοδο Ιανουαρίου – Δεκεμβρίου 2025, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 76,940 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας υστέρηση κατά 921 εκατ. ευρώ ή 1,2% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Η υποεκτέλεση αυτή οφείλεται κυρίως: α) στην ανωτέρω περιγραφόμενη διαφοροποίηση μεταξύ προβλεπόμενων και πραγματοποιούμενων εσόδων, κατά 591 εκατ. ευρώ, από τη σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, χωρίς όμως να υφίσταται δημοσιονομική επίπτωση και β) στα μειωμένα έσοδα ΠΔΕ κατά 692 εκατ. ευρώ. Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 71,967 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 451 εκατ. ευρώ ή 0,6% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 8,419 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 55 εκατ. ευρώ από τον στόχο (8,474 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 3,523 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 692 εκατ. ευρώ από τον στόχο (4,215 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Η ακριβής κατανομή μεταξύ των κατηγοριών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού θα πραγματοποιηθεί με την έκδοση του οριστικού δελτίου, τις επόμενες ημέρες. Ο μήνας Δεκέμβριος Ειδικότερα τον Δεκέμβριο 2025 το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 8,163 δισ. ευρώ, μειωμένο κατά 3,216 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου, εξαιτίας κυρίως :
α) του γεγονότος ότι, στη στοχοθεσία της εισηγητικής έκθεσης είχε περιληφθεί η είσπραξη τον μήνα Δεκέμβριο της έκτης δόσης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), ύψους 2.109 εκατ. ευρώ, που όμως εισπράχθηκε εντός του μηνός Νοεμβρίου
β) των μειωμένων εσόδων ΠΔΕ και
γ) της διαφοροποίησης μεταξύ προβλεπόμενων και πραγματοποιούμενων εσόδων, κατά 591 εκατ. ευρώ, από τη σύμβαση παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε.
Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 7,085 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 205 εκατ. ευρώ ή 3% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 602 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 105 εκατ. ευρώ από τον στόχο (707 εκατ. ευρώ). Τα έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 482 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 666 εκατ. ευρώ από τον στόχο (1,147 δισ. ευρώ).
Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου – Δεκεμβρίου 2025 ανήλθαν στα 76,922 δισ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 3,524 δισ. ευρώ έναντι του στόχου (80,447 δισ. ευρώ) που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ωστόσο, είναι αυξημένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024 κατά 3,181 δισ. ευρώ, κυρίως λόγω της αύξησης των μεταβιβάσεων σε ασφαλιστικά Ταμεία (ΟΚΑ) και των δαπανών του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας -ΤΑΑ.
Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 3,535 δισ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που σχετίζεται κυρίως με υποεκτέλεση και ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς φορείς γενικής κυβέρνησης κατά 1,225 δισ. ευρώ και των ταμειακών πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων κατά 705 εκατ. ευρώ.
Αξιοσημείωτες μεταβιβάσεις είναι οι ακόλουθες: I. οι μεταβιβάσεις προς τα νοσοκομεία και την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας ύψους 1,696 δισ. ευρώ, II. η μεταβίβαση ύψους 400 εκατ. ευρώ για την κάλυψη κόστους παροχής υπηρεσιών κοινής ωφελείας στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας (ΥΚΩ), σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στο άρθρο 55 του Ν.4508/2017 (Α’ 200), III. η επιχορήγηση ύψους 638 εκατ. ευρώ προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.) για την προμήθεια φαρμακευτικών σκευασμάτων, προϊόντων και υπηρεσιών υγείας, για λογαριασμό των δημόσιων νοσοκομείων, IV. οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς φορείς (ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ) ύψους 422 εκατ. ευρώ και V. η επιχορήγηση προς τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα ύψους 173 εκατ. ευρώ. Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 14,611 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 11 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ταυτόχρονα, παρουσιάζονται αυξημένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2024 κατά 1,296 δισ. ευρώ.
